Je cavia kan prima gewassen en geknipt worden. Maar hoe doe je dat?

Wassen en knippen is soms nodig. Je cavia kan vies zijn of het in de zomer erg warm hebben. In het eerste geval is wassen de oplossing, in het tweede geval hem een knipbeurt geven.

Knippen

Je kan de vacht van je cavia heel goed knippen. Vooral langharige cavia's kunnen zeker in de zomer het erg warm krijgen. De vacht knippen is dan een goed idee. Voor cavia's die naar tentoonstellingen gaan, kan knippen natuurlijk niet omdat ze mede op hun vacht beoordeeld worden, maar als dat niet het geval is, kan je je cavia rustig kort knippen. Lekker koel!


Welke rassen mogen geknipt worden?

Er is niets op tegen om welk ras dan ook te knippen, maar het knippen van gladharige of borstelharige cavia's heeft weinig nut. De vacht is bij die rassen toch al kort en dat maakt het knippen er niet gemakkelijker op. Dus alleen langharige cavia's worden geknipt en dat kunnen Shelties, langharige cavia's, Tesselaars, Alpaca's, Merino's en alle andere cavia's zijn die lange haren hebben. Natuurlijk ook de bastaardjes die lang haar hebben!


Benodigdheden

Een scherpe schaar. Als je weet wat je doet, kan je een schaar met scherpe punten gebruiken, omdat die iets beter knippen, maar is het de eerste keer dan zou ik een schaar met stompe punten gebruiken.
Een handdoek of iets anders waar de cavia op zit. Datgene wat je gebruikt moet vies mogen worden en er gaan erg veel kleine haartjes in de stof zitten, dus gebruik geen handdoek die je later zelf weer wilt gebruiken. Zorg er in ieder geval voor dat datgene wat je gebruikt, rul is zodat de cavia goed zit. Als je iets glads gebruikt als ondergrond, glijdt de cavia hier van af en kan hij op de grond vallen.
Een stevige ondergrond. Ik knip mijn cavia's altijd terwijl ze op mijn schoot zitten, maar je kan ook een tafel ervoor gebruiken. Je moet er in ieder geval voor zorgen dat de cavia er niet vanaf springt of valt.
Een borstel of kam.


Een echte kapper!

Zet de cavia op je schoot of op een tafel, op de handdoek of datgene wat je er voor gebruikt. Borstel of kam de cavia zodat de haren netjes in één richting liggen. Je hoeft niet de hele vacht helemaal netjes te kammen, want je knipt dat er toch weer af!

Je kan een cavia op twee manieren knippen: pluk voor pluk of knippend langs de huid.


Pluk voor pluk

Dit is de veiligste manier en als je nog nooit een cavia geknipt hebt, zou ik hier mee beginnen.
Je scheidt een pluk haar van de rest van de vacht en knipt deze af. Pas op dat je niet in de huid knipt! Dan neem je een volgende pluk en knipt ook deze. Zo werk je de hele vacht af. Het resultaat zal een wat verknipte cavia zijn - vachtsgewijs dan! - omdat je de plukken recht hebt afgeknipt. Maar het gaat er om dat de cavia zijn vacht kwijt is, niet dat hij een schoonheidsprijs wint. En het zal je cavia echt niet uitmaken hoe hij er uit ziet!
Is je cavia niet gewend aan knippen of nogal wild, dan zou ik deze methode adviseren. Zo loop je het minste gevaar dat je in de huid knipt omdat je cavia net beweegt als jij knipt.
Als je meer ervaring hebt, kan je ook tegen de haargroei inknippen; zo voorkom je dat hakkerige effect en vallen de haren over elkaar heen. Je neemt dan een pluk haar op en knipt deze niet recht af, maar schuin tegen de haargroei in.

Knippend langs de huid

Een andere manier om de vacht te knippen, is knippend langs de huid. Dit vereist ervaring en er kan makkelijk iets mis gaan omdat je al snel in de huid knipt. Je kan op twee manieren langs de huid knippen: de eerste is dwars op de haargroei, de tweede is tegen de haargroei in.
Dwars op de haargroei zorgt ervoor dat de cavia allemaal leuke streepjes of golfjes krijgt. Je laat de schaar dwars over de huid glijden en knipt deze schuin af.
Tegen de haargroei in zorgt ervoor dat je geen hakkerig patroon krijgt, maar dat de haren golvend over elkaar vallen. Hiervoor neem je een dikke pluk haar op, houdt deze omhoog en knipt tegen de haargroei, dicht bij de huid, het haar weg. Als het haar terugvalt, zal je zien dat het haar nog mooi aansluit.
Knippend langs de huid is niet geschikt voor wilde cavia's: je knipt heel snel in de huid.


De rest van de vacht

De langere haren zijn makkelijk af te knippen, op welke manier je het dan ook doet. Maar bij de kleinere delen, zoals de oren, poten en dergelijke, moet je voorzichtiger zijn. De kop hoeft nooit geknipt te worden, want daar zijn de haren altijd kort, ook bij langharige cavia's. Als er haar over de kop valt, komt dat van de zijkanten, de nek of de rug.
Rondom de oren kan je ook het haar wegknippen, maar je moet dan eerst het haar wegstrijken van de oren omdat je anders snel in de oren knipt.
Rondom de poten kan je het haar ook wegknippen, maar ook hier geldt dat je voorzichtig moet zijn dat je niet in huid, nagels (levend deel!), tenen of poten knipt.
Rondom de kont kan de vacht nogal vies zijn. Gewoon wegknippen is het beste zonder het eerst te wassen. Let wel extra goed op dat je niet in tepels, schaamlippen of een penis knipt! Bij de kont zijn de haren veelal dunner en korter en soms ook samengeplakt of samengeklit. Je knipt dan al heel snel in een teer onderdeel.
De buik hoef je niet te knippen; daar zijn de haren altijd kort, ook bij langharige rassen.


Na de knipbeurt

Als de cavia geknipt is, moet je hem goed borstelen om alle losse haren te verwijderen. Zet hem op een schone ondergrond anders komen de losse haren die daar op liggen, weer terug in de vacht. Je kan de cavia ook wassen; dan zijn niet alleen alle losse haren weg, maar het is ook nog eens extra koel in de zomer! Je hoeft hem dan niet droog te föhnen, maar kan hem in zijn kooi zetten waar je een extra berg hooi in hebt gedaan.

top

Wassen of in bad

Iedere cavia kan vies worden, door dat wat er in de kooi ligt. Vooral cavia's met een lichte vacht zijn er bevattelijk voor, maar iedere cavia kan wel eens vies worden.
Wassen is dan de oplossing. Als er een klein plekje vies is, kan je dit schoonmaken met een nat washandje. Meestal is alleen water genoeg, maar je kan ook een beetje zeep gebruiken. Gebruik voor een klein plekje gewone zeep en geen shampoo. Shampoo gaat schuimen en dan moet je het plekje goed reinigen met water; daarom is zeep beter voor een klein vies plekje.


Vieze kont

Is de kont van de cavia vies, dan helpt een 'kont-bad'. Je vult een bak of de wastafel of de gootsteen met een laagje handwarm water en zet de cavia er in. Met je ene hand ondersteun je het lijfje van je cavia en met de andere hand spoel je de kont schoon door de haren zachtjes te masseren. Ook hier kan je wat zeep gebruiken of een heel klein beetje shampoo. Als je zeep of shampoo gebruikt, moet je van te voren een tweede bak met handwarm water klaar hebben staan zodat je daar de vacht in schoon kan spoelen. Gebruik vooral niet te veel shampoo.


Cavia helemaal wassen

Moet je je cavia helemaal wassen, dan zijn er wat voorbereidingen nodig.


Hoe droog je je cavia?

Allereerst moet je bedenken hoe je hem wilt drogen nadat je hem handdoekdroog hebt gemaakt. Ik gebruik altijd een overdadige hoeveelheid hooi waar de cavia dan knus in gaat zitten. Na een paar uurtjes is hij helemaal droog. Je moet er wel zeker van zijn dat er geen tocht of wind is, en dat de temperatuur aangenaam is, want anders kan hij ziek worden.
Je kan de cavia ook föhnen, maar ik ben daar geen liefhebber van omdat de lucht uit de föhn al snel te heet kan worden voor de cavia, sommige cavia's een hekel aan föhnen hebben en het erg lang duurt voor een cavia helemaal droog is. Als je je cavia toch wilt föhnen, let er dan heel goed op dat de luchtstroom niet te heet wordt en controleer het regelmatig door je hand tussen de föhn en je cavia te houden. Bovendien moet je cavia gewend zijn aan de föhn, anders vind hij de luchtstroom en het geluid maar eng.
Zorg er dus voor dat je, voordat je je cavia wast, de kooi in orde hebt gemaakt of de föhn klaar hebt liggen, want met een natte cavia het huis doorsjouwen op zoek naar de föhn of nog snel even proberen een berg hooi in de kooi te leggen, is niet echt handig.


Benodigdheden

De volgende dingen heb je nodig:

Drie bakken met handwarm water. Dit kunnen losse bakken zijn, maar ook de gootsteenbak en twee losse bakken, enzovoorts. Vul de bakken met een laagje water. Het water mag niet te hoog staan; je cavia moet er nog in kunnen staan (met alle vier de poten op de bodem van de bak) zonder koppie onder te gaan.
Drie schone, droge handdoeken. Gebruik handdoeken die groot genoeg zijn, dus gewone 'mensen'handdoeken. Geen keukenhanddoeken of theedoeken, want die zijn te klein.
Shampoo. Babyshampoo is goed, maar met gewone shampoo gaat het ook prima.

Te doen

Zorg dat je genoeg ruimte hebt. Het is onhandig om tussen de vuile vaat je cavia te wassen, dus zorg voor een leeg aanrecht of een andere lege werkruimte.
Zorg ervoor dat de ruimte waar je je cavia wast, voldoende warm is. Moet je je cavia door bijvoorbeeld de gang vervoeren, zorg er dan voor dat ook de gang verwarmd is, of zorg er voor dat je hem na het wassen goed in een handdoek gewikkeld hebt zodat hij geen kou kan vatten.
Zorg ervoor dat de kooi in orde is, of dat je een plekje hebt waar je hem in alle rust droog kan föhnen.
Zet de fles shampoo naast de bak waar de cavia als eerste in gaat - en maak de fles open! Je zal niet de eerste zijn die tot de ontdekking komt dat er voor het openen van een fles shampoo en het tegelijk vasthouden van een cavia drie handen nodig zijn! Als je geen drukflesje of zeeppompje met shampoo hebt die je met één hand kan bedienen, kan je wat shampoo in een apart bakje doen.
Leg twee handdoeken naast elkaar op een plek waar ze niet nat kunnen worden. Leg de derde handdoek naast de bak waar je cavia als eerste ingaat: deze handdoek is bedoeld om je cavia op te zetten als hij ingezeept wordt. De handdoek zorgt ervoor dat hij niet wegglibbert of uitglijdt.
Controleer het water in alledrie de bakken door je elleboog er in te steken. Zo kan je vaststellen of het water op de juiste temperatuur is. Is het te koud of te warm, dan merk je dat aan je elleboog!

We gaan in bad!

Haal nu pas de cavia uit zijn hok, nu alle voorbereidingen klaar zijn.
Ondersteun je cavia om zijn lijfje en om zijn kont en laat hem langzaam in het water zakken zodat hij kan wennen aan het water en aan de temperatuur van het water. Spreek hem geruststellend toe. Als het de eerste keer is dat je cavia met zoveel water in aanraking komt, kan hij een beetje tegenspartelen, maar de meeste cavia's vinden water plezierig. Veel cavia's drinken ook van het water.

Natmaken

Haal je hand om zijn kont weg, maar blijf hem om zijn lijfje ondersteunen. Je kan hem natmaken door water met je hand of met een beker over hem heen te gieten. Doe alles rustig, zeker als het de eerste keer is. Maak zijn kop niet nat. Alleen cavia's die naar een tentoonstelling gaan, moeten soms helemaal gewassen worden.


Inzepen

Als hij helemaal nat is (op zijn kop na) haal je hem uit de bak en zet hem op de handdoek. Heb je een drukflesje, laat dan wat shampoo in je hand vallen. Heb je de shampoo in een bakje gedaan, neem er dan wat uit. Heb je geen van beide, dan kan je een beetje shampoo op de handdoek of naast de handdoek gieten en het dan oppakken.
Het is beter om de shampoo niet direct op de cavia te gieten omdat je dan één plek krijgt waar heel veel shampoo zit.
Verdeel de shampoo over de vacht en masseer het zachtjes in. De kont kan je zachtjes wassen door met je vingers onder de kont te gaan terwijl de cavia gewoon blijft zitten. De buik was je door met je vingers onder zijn buik te gaan terwijl hij blijft zitten. De pootjes kan je wassen door er zachtjes over te wrijven. Ook nu blijft de cavia gewoon zitten.

Let op! Leg je cavia níet op zijn rug en zet hem ook niet rechtop om hem te wassen, want een met shampoo ingesmeerde cavia is ontzettend glibberig en zo glad als een aal (ja, echt!) en als hij besluit dat hij er genoeg van heeft en weg wil, kan je hem ècht niet tegenhouden. Geloof mij maar!

Schoonspoelen

Als je cavia helemaal (behalve de kop natuurlijk) gewassen is, zet je hem in de eerste bak - de bak waarin je hem hebt natgemaakt. Voorzichtig, want hij is nu nog glibberig! Je spoelt met je hand of een beker de vacht zoveel mogelijk schoon. Je zal zien dat er, behalve vuil, ook haren, strootjes en andere viezigheden afkomen.
Daarna zet je hem in de tweede bak en spoel je hem nogmaals schoon. En daarna zet je hem in de derde bak en spoelt hem nògmaals schoon. Nu weet je zeker dat er geen shampooresten zijn achtergebleven.



Drogen

Je zet hem op de schone, droge handdoek die je al hebt klaargelegd en dept hem zoveel mogelijk droog.

Je zal merken dat de handdoek zeiknat wordt waar de buik van je cavia ermee in aanraking komt. Daarom zet je hem daarna op de andere handdoek en je wikkelt hem erin zodat alleen zijn koppie nog zichtbaar is. Zo kan je hem nog meer drogen, maar het is ook bijzonder geschikt om hem te vervoeren naar zijn kooi - of de plek waar je hem föhnt.

Als je hem niet föhnt, zet je hem in de kooi waar hij al snel de berg hooi zal ontdekken - en er zich lekker in verstoppen. Met een paar uurtjes is hij droog.
Als je hem föhnt, neem hem dan op schoot, zet hem op de handdoek en zet de föhn op de laagste stand. Sommige cavia's vinden de warme luchtstroom erg lekker en zullen genietend gaan liggen, terwijl anderen er niets van moeten hebben en proberen om van je schoot af te komen. Is het laatste het geval, houdt de föhn dan op een afstandje zodat hij er aan kan wennen. Als het echt een wildebras is en föhnen onmogelijk is, kan je hem altijd nog in een berg hooi zetten!

De laatste hand

Als de cavia helemaal droog is, kan je hem borstelen en kammen. Dat hoeft natuurlijk niet. Bij kortharige cavia's hoef je hem hoogstens wat na te wrijven met een doekje, maar ook bij langharige cavia's hoef je hem niet per se te kammen. Het hangt er van af hoe de vacht er uit ziet. Is deze tip top in orde, dan hoef je er niets aan te doen. Is het een warrige massa, dan kan je deze voorzichtig weer in orde brengen. Wees extra voorzichtig omdat door het wassen er misschien klitjes of verwarde haren zijn ontstaan. Doe het plukje voor plukje. En als ook dat gedaan is, is je cavia weer als nieuw!


Help! Hooi!
Als je je cavia nat in het hooi zet, komen er geheid strootjes in zijn vacht. Bij een kortharige of borstelharige cavia is dat geen probleem - en bij een langharige cavia ook niet! Als de vacht droog is, kan je hem borstelen en kammen en zo verwijder je de strootjes. Langharige cavia's moet je toch regelmatig nakijken op strootjes. Vooral bij Tesselaars 'kruipen' allerlei ongerechtigheden in de vacht en blijven daar zitten omdat de vacht zo dik is.


Kan je alle cavia's wassen?

Ja. Ook cavia's met een hele dikke vacht, zoals Tesselaars, kan je zonder problemen wassen. Het duurt alleen langer voor de vacht droog is. Als het zomer is, kan je cavia's met een lange vacht knippen voor ze in bad gaan.


Wassen en knippen?

Als je je cavia zowel wilt wassen als knippen, knip hem dan eerst. Als je hem eerst knipt en dan pas wast, was je alle losse haartjes uit de vacht.


Hoe vaak wassen?

Niet te vaak. Was je cavia alleen als het echt nodig is. Eén of twee keer per jaar is voldoende. Als je je cavia net een week terug gewassen hebt en hij is nu weer erg vies, dan kan het geen kwaad om hem weer te wassen. Blijft hij echter steeds vies worden, dan kan je je afvragen of er niet iets anders aan de hand is: een onhygiënische kooi of een ziekte bijvoorbeeld.