Eindelijk is het dan zover: je gaat je nieuwe cavia halen! Maar als de cavia veilig thuis is, wat dan? Hoe laat ik hem zo snel mogelijk wennen? En, ook belangrijk: hoe maak ik mijn huis cavia-veilig?

Net in het nieuwe huis

De vreugde is groot en je bent ook best opgewonden, want een nieuwe cavia is altijd weer een belevenis! Je wilt hem wel direct aan iedereen laten zien en dat kan ook best aan de mensen die thuis zijn, maar ik zou niet je hele vriendenkring uitnodigen. Je cavia is toch al behoorlijk onder de indruk van de reis die hij net achter de rug heeft (óók als dat van de dierenwinkel om de hoek is) en als je hem eerst door een groot aantal verschillende handen laat gaan, kan hij gestresst raken. Niet doen dus!


Nieuwsgierig

Zet hem in zijn kooi nadat de familie hem bewonderd heeft en je zal zien dat hij direct de veiligheid van zijn nachthokje opzoekt. Wees niet bang dat hij daar altijd blijft en je hem nooit zult zien: als hij eenmaal gewend is, komt hij gewoon naar buiten. Cavia's zijn namelijk óók erg nieuwsgierig!


Niets forceren

Als je mazzel hebt, zal je zijn neus die eerste dag nog even zien, maar reken er maar op dat je hem helemaal niet meer ziet, die allereerste dag. Forceer niets en laat hem daar lekker zitten: ook al wil je nog zo graag met hem spelen en knuffelen, hij vindt dat alles nog eng.


top 

De eerste dagen

Je nieuwe cavia moet nog steeds wennen en zal zich nog niet vaak laten zien. Geen nood, dat komt vanzelf. Praat veel tegen hem, ook al zie je hem niet, zo went hij aan je stem.


Laten wennen

Neem hem wel iedere dag één of twee keer uit de kooi. Neem hem op schoot en aai hem en praat tegen hem. Waarschijnlijk zal hij proberen weg te komen, of hij kruipt in je nek of in je mouw of in je oksel. Laat hem daar een tijdje zitten, maar zet hem ook af en toe terug op je schoot. Een houding die ik altijd fijn vind is om een beetje onderuit gezakt in een stoel te zitten en dan de cavia op de borst te nemen. Met de ene hand ondersteun je zijn kont en met de andere hand kan je hem dan aaien. Hij zit zo heel dicht bij je gezicht en dat is een leuk gezicht omdat je hem dan goed kan zien, maar het voelt ook veilig voor de cavia omdat het net lijkt alsof hij in eeen holletje zit - daarom wil hij ook in je nek, mouw of oksel kruipen!


Benaderen en oppakken

Stel je voor: jij zit rustig een beetje te soezen voor de tv, of je bent net fijn bezig achter de pc. Opeens grijpt iemand je in je kraag en voor je het weet sta je buiten op straat. "Kom, we gaan spelen!" hoor je iemand zeggen. Hoe zou je je voelen? Verontwaardigd? Boos?
Jouw cavia die opeens uit zijn hokje wordt gesleurd en op de grond wordt gezet, vindt dat ook niet fijn. Als je daarom je cavia uit het hok wil pakken, bereidt hem daar dan op voor. Zeg iets tegen hem, steek je hand voorzichtig in het nachthokje, pak hem vast, praat tegen hem, aai hem en pak hem dan pas op. Zo weet je cavia dat er iets gaat gebeuren.
Benader je cavia van de zijkant. In het wild komt het gevaar van boven voor cavia's. Niet alleen uit de lucht van roofvogels, maar ook van dieren die groter zijn dan de cavia, zoals de wolf. De wolf moet immers 'bukken' om bij een cavia te komen.
Als jij je cavia van boven benadert, vind hij dat eng omdat dat op een gevaarlijke situatie duidt. Dat hij niets te vrezen heeft van jou, weet hij (nog) niet. Maar ook als hij dat inmiddels wel weet, is het toch beter om hem van de zijkant te benaderen omdat hij je zo ziet aankomen. Bovendien moet je toch een hand onder zijn lijfje schuiven om hem op te pakken en dat doe je altijd van de zijkant.


Uit de hand eten?

Probeer of hij een stukje groente uit je hand wilt eten, maar als hij dat niet wilt, leg het voer dan gewoon in de kooi. Sommige cavia's eten graag uit de hand, anderen willen het nooit.


top

Optillen en dragen

Dè manier om een cavia op te tillen is je ene hand onder zijn borst schuiven, met je andere hand zijn kont ondersteunen en hem zo op te tillen. Als je hem wilt dragen, zet hem dan tegen je borst aan: je ene hand onder zijn kont, je andere hand beschermend over hem heen. Dit is dè meest veilige manier om een cavia te dragen, zowel voor jong als oud (en met jong en oud bedoel ik jonge en oude cavia's, maar ook jonge en oude mensen!).
Als je hem alleen in je handen draagt, en niet tegen je borst aan, kan hij zich al spartelend uit je handen wurmen en vallen.


Alles is nog eng!

Maar een cavia die je net hebt, kan behoorlijk tegenspartelen als je hem op wilt tillen. Rennen door het hok, van de ene kant naar de andere en je krijgt hem maar niet te pakken! Ik weet er alles van!
Als je dan ook nog een groot hok hebt zoals ik, moet je steeds van de ene naar de andere kant van de kooi gaan. En heb je een kortharige cavia, dan blijkt dat die zó glad is dat hij gewoon tussen je handen door glipt!
De enige manier om dan een cavia te pakken te krijgen is door hem in een hoek te drijven en dan snel met beide handen hem pakken. Maar van al dat gehol en gedoe kan een cavia behoorlijk over zijn toeren raken en dan is de lol er al snel af. Wat je dan beter kan doen is wachten. Allereerst tot hij weer rustig is. En dan tot hij in zijn nachthok zit. Als hij daar in zit, klem je het nachthok tegen de grond aan zodat hij er niet onderdoor kan glippen en dan kan je hem makkelijk(er) pakken.
Uiteindelijk zal het allemaal wel rustiger worden: als hij aan je gewend is, blijft hij rustig zitten als je hem op wilt pakken.


top

Los laten lopen

Als je cavia eenmaal aan jou, aan de kooi en aan de nieuwe omgeving inclusief de nieuwe geluiden en kleuren gewend is, is het tijd om hem los te laten lopen.


Niet te vroeg los laten lopen

Als je hem eerder los laat lopen, vóór hij gewend is, loop je de kans dat je de hele kamer door kunt hollen om een gestresste en zwaar hijgende cavia met hartkloppingen weer te pakken te krijgen. Want als hij jou nog niet vertrouwt en zijn kooi nog niet eens kent, vertrouwt hij zeker de kamer niet en vind hij het helemaal niet leuk om los te mogen lopen: dan is het een en al vijandig gebied voor hem.
Dus wachten tot hij aan jou en zijn kooi gewend is, is de beste optie.


top

Gevaren in huis

Er zijn veel gevaren in huis voor je cavia. Deze moet je kennen.


Bekijk de wereld door de ogen van je cavia

Voor je je cavia los laat lopen, bekijk je de kamer op cavia-ooghoogte: ga gewoon op je buik liggen en kijk eens wat er allemaal te zien is. Kijk niet alleen naar de ruimte, maar vooral naar die plekjes waar een cavia onder, tussen of in past: banken, stoelen, kasten, dressoirs, bureaus... alle kleine plekjes, holtes en spleetjes moet je onderzoeken. En je moet testen of je cavia, als hij zich in zo'n holletje wurmt, zich ook weer om kan draaien en eruit kan komen. Sommige cavia's leren of weten hoe ze achteruit moeten lopen, maar anderen raken hopeloos vast.


Een cavia is nu eenmaal een knaagdier...

En je moet ook op andere dingen letten. Losse snoeren, stukjes los tapijt, een draad van een lamp die over de vloer sliert, afgevallen blaadjes van planten, een verloren speelgoedje, een plastic zakje... Allemaal zaken die jouw cavia reuze interessant vind, maar die niet goed voor hem zijn. Kijk ook wat er onder stoelen en banken ligt! Als je een sloddervos bent, zul je in ieder geval de rommel op de vloer op moeten ruimen!
Ben je heel netjes en is alles vrij van rommeltjes, dan moet je toch ook een inspectie houden om te zien of er iets is waar hij aan kan knagen.


Levensgevaarlijk!

Elektriciteitssnoeren zijn levensgevaarlijk. Ik heb geen flauw idee waarom cavia's snoeren zo aantrekkelijk vinden, maar op nummer 1 van aantrekkelijke dingen om aan te gaan knagen voor cavia's, staat het elektriciteitssnoer. En vergis je niet: ze knagen gewoon door tot ze getroffen worden door 220 volt. Dat voelt voor een mens heel onplezierig, maar een cavia gaat er gewoon dood aan.
Zorg er dus voor dat er nergens een snoer is waar hij aan kan knagen.
Als je een snoer niet weg kan werken omdat het op de grond ligt, dan kan je er een opzetplint op zetten. Wil je dat niet, dan kan je het snoer onder het tapijt wegwerken. Lukt dat niet, dan kan je het snoer omwikkelen zodat, mocht hij er aan knagen, hij toch niet bij het snoer komt. Zorg er alleen wel voor dat het materiaal waar je het snoer in wikkelt, niet schadelijk is èn dat het dik genoeg en/of hard genoeg is zodat je cavia er niet snel doorheen bijt.


Meubelknagers

Als je niet wilt dat je cavia aan je meubels gaat knagen, heb je een probleem. Hij doet het waarschijnlijk toch! Dat is niet leuk voor jou, want je meubels zien er dan niet mooi uit, maar het is ook niet goed voor de cavia omdat hij dan allerlei schadelijke stoffen naar binnen krijgt, zoals beits, verfstof, lak, geverfde stoffen en dergelijke.


Schadelijk gedrag afleren?

Het is waar dat sommige cavia's nooit aan meubels knagen, en dat anderen er dol op zijn. Kwestie van smaak! Wat je kan doen als blijkt dat de jouwe wel van een meubeltje houdt, is het hem afleren. Als hij begint te knagen, roep je hard: "Nee!" of maak je een ander hard geluid. Hij zal schrikken en uiteindelijk het harde geluid associeren met het knagen en het niet meer doen.


Soms lukt het afleren echter niet!

Sommige cavia's echter zijn bijzonder hardleers - of gewoon dom! - en leren het nooit. Dan kan je er voor zorgen dat òf het knagen aan de meubels geen kwaad meer kan òf dat hij er niet meer bij kan.
Als het je niet uitmaakt dat hij knaagt, kan je alle poten kaalschuren zodat de verf, beits of lak er af is. Als het je wel uitmaakt, kan je de poten omwikkelen met een onbewerkte stof, bijvoorbeeld ongebleekte katoen.

Let op! Vertrouw er nooit op dat je je cavia het af kan leren om aan elektriciteitssnoeren te knagen. Als hij hardleers is, kost het hem zijn leven! En als hij dat niet is, kan één keer al te veel zijn!


top

Andere gevaren

Afgezien van de dingen waar hij aan kan knagen, zijn er nog andere dingen waar je op moet letten.


Weet waar hij is!

Zorg ervoor dat je altijd weet waar je cavia is als hij losloopt. Je zal niet de eerste zijn die op een loslopende cavia trapt - en ik vrees helaas ook niet de laatste...
Als je zelf loopt, kijk dan waar je je voeten neerzet: een cavia, zeker een jonkie, is heel erg snel en kan zomaar voor je voeten schieten. En aangezien ze in het wild altijd achter elkaar aanlopen, heb je grote kans dat je cavia jou gaat volgen. Dat is heel leuk, maar dat houdt wel in dat hij vlak achter je loopt.


Ongeluk

Mocht je toch op je cavia gestapt zijn, ga dan onmiddellijk naar de dierenarts, ook al zie je niets aan hem en piept hij ook niet. Alleen de dierenarts kan beoordelen of hij nadelige gevolgen aan het ongeluk heeft overgehouden.


Deuren zijn ook gevaarlijk

Let ook op de deuren. Cavia's zijn heel nieuwsgierig en een openstaande deur vraagt er gewoon om om onderzocht te worden!
Maar als jij - of een huisgenoot - niet weet waar de cavia is, kan hij tussen de deur komen en platgedrukt worden. Hij kan dan zulke ernstige inwendig verwondingen oplopen dat de dierenarts niets anders kan doen dan hem uit zijn lijden verlossen.


Het hele huis caviavriendelijk?

Als de deuren openstaan, kan je er zeker van zijn dat er een moment komt waarop je cavia ook eens de gang gaat verkennen.
Nu is er niets mis mee om je cavia het hele huis te laten onderzoeken, maar dan moet je wel het hele huis cavia-vriendelijk hebben gemaakt.
Houd er ook rekening mee dat cavia's meer moeite hebben met het lopen over een harde ondergrond zoals zeil, vinyl, tegels en dergelijke, dan een tapijt.


Naar buiten?

Als de deur naar het balkon of de tuin openstaat en de cavia loopt los, heb je een probleem! Snel de deur dicht doen of snel de cavia in zijn kooi is dan de oplossing. Een cavia op het balkon kan er makkelijk vanaf vallen en dan valt hij waarschijnlijk te pletter.
En een cavia los in de tuin is ook absoluut af te raden. Hij kan eten van giftige planten omdat hij het onderscheid niet meer weet (in het wild natuurlijk wel, maar ons huisdiertje weet dat niet meer).
Dat cavia's in het wild precies weten waar ze heen moeten, wil niet zeggen dat jouw cavia dat ook kan: eenmaal los in je tuin zal hij de weg kwijtraken, in paniek raken, nog verder van huis raken en uiteindelijk omkomen van honger of stress. En dan is er nog het gevaar van loslopende katten, honden of andere dieren in je tuin (of daarbuiten) die hem als lekker hapje zien.

Let op! Je kan je cavia alleen maar op je balkon of in de tuin laten als hij in een kooi zit en als je op hem let.


top

Andere dieren in huis

Als je andere dieren in huis hebt, moet je even kijken of je speciale maatregelen moet treffen voor de veiligheid van je cavia.


Andere dieren in kooien

Ieder ander dier dat in een kooi zit en daar nooit uitkomt, levert geen gevaar op. Maar het moet dan wel zeker zijn dàt het dier er niet uit kan komen.
Slangen vinden cavia's erg lekker en als je geen deksel op het terrarium hebt dat goed afgesloten is, dan is je cavia snel weg.


Loslopende huisdieren

Dieren die loslopen in je huis, zoals katten en honden, zullen waarschijnlijk nooit goede maatjes met je cavia worden, omdat katten en honden roofdieren zijn en cavia's prooidieren.
Katten zijn over het algemeen nog wat feller - uiteindelijk jaagt de huiskat nog steeds op muizen (een ander soort knaagdier) - maar om te zeggen dat honden geen gevaar opleveren is ook absoluut niet waar, want er zijn immers ook heel veel jachthonden.
Zorg er daarom voor dat de kooi van je cavia altijd dermate is afgesloten (en in het geval van slimme katten of honden dermate is beveiligd) dat andere dieren niet in de kooi van de cavia kunnen komen.
Je kan dan alsnog je cavia los laten lopen, zolang je er maar voor zorgt dat de cavia in een kamer losloopt waar geen kat of hond naar binnen kan.