Welke groenten mag je cavia hebben? En welke soorten fruit? En kan je je cavia kruiden geven?

Groentenoverzicht
Fruitoverzicht
Kruidenoverzicht
Groente met een vraagteken?

Er is een downloadbare lijst met groenten, fruit en kruiden zodat je hem kan printen en thuis ophangen en gebruiken. Blijkens de vele mails die ik daarover ontving, willen heel veel caviabaasjes dat graag.
Sommigen dachten dat de lijsten op basis van de voorkeuren van mijn eigen cavia's zijn samengesteld, maar dat is niet zo. De lijsten geven een totaaloverzicht van wat eetbaar is en wat niet voor cavia's. Hoewel veel cavia's dezelfde dingen lekker vinden, zijn er ook verschillen tussen en zo vindt de één wel lekker wat de ander laat liggen.

Groenvoer

Groenvoer of groenvoeder is volgens het woordenboek: 'vers plantaardig veevoer'. Hoewel cavia's geen vee zijn, is groenvoer dus alles wat van een plant afkomstig is en wat rauw is.
Hoewel het lijkt of alleen dat wat groen is onder groenvoer valt, vallen dus ook fruit, wortels en zaden onder groenvoer.

Cavia's zijn vegetariërs: ze eten geen vlees. Een ander woord daarvoor is herbivoor, in tegentelling tot een carinovoor, die dus wel vlees eet.
De enige uitzondering is als de moedercavia de placenta's opeet van haar pas geboren jongen.

Groenten die je cavia dagelijks en onbeperkt mag hebben:
Andijvie
Gras (zie de pagina Kruiden)
IJsbergsla
Komkommer
Maïs (zowel de maïs als de bladeren)
Paksoi
Paprika (zowel de paprika zelf als het binnenste met de pitjes als de steel)
Peterselie (niet aan zwangere zeugen geven omdat dit een miskraam op kan wekken)
Radijsjes (het blad - de radijsjes mogen ook maar de meeste vinden ze niet lekker)
Sla: alle soorten
Spinazie
Tomaat
Wilde spinazie
Witlof
Wortel (winterwortel en peentjes)
Wortelloof

Groenten die voor diarree en zachte keutels kunnen zorgen als de cavia er niet tegen kan of als hij er heel veel van eet:
IJsbergsla
Komkommer (eventueel alleen de schil of het kontje waar weinig vruchtvlees zit)
Paksoi (eventueel alleen de donkergroene bladeren en niet de waterrijke stelen)
Sla: alle soorten
Tomaat (eventueel alleen het stevige deel en niet de pitjes)

Groenten die je cavia mag hebben maar die voor gasvorming kunnen zorgen. Geef ze dus met mate:
Bloemkool (zowel het blad als de roosjes)
Boerenkool
Broccoli
Chinese kool
Groene kool
Spitskool
Spruitjes
Witte kool

Groenten die je cavia ook mag hebben. Het kan echter zijn dat hij het niet leker vindt:
Alfalfa
Artisjok
Asperges
Avocado (is erg vet dus maar een klein stukje geven)
Bietenblad
Bleekselderij
Pompoen (vruchtvlees en schil, maar niet de pitten)
Spruiten van linzen, bonen, erwten enz.
Taugé
Venkel
Blad van witte knolletjes

top

Fruit

Je cavia mag in principe al het fruit hebben dat jij ook eet, zolang het maar rauw is. Maar de ervaring heeft geleerd dat cavia's vooral erg zoet fruit niet lekker vinden. Gewoon proberen of jouw cavia het wel lekker vindt!
Cavia's die er gevoelig voor zijn, kunnen diarree krijgen of zachte keutels van fruit.

Overzicht van fruit:
Aardbeien
Abrikozen
Ananas
Appel (dit kan kloofjes in de lippen veroorzaken als de cavia daar gevoelig/allergisch voor is)
Banaan (Ze eten de schil ook rustig op (en vinden die soms nog lekkerder dan de banaan zelf!) maar de schil moet uiteraard wel onbespoten zijn.)
Bramen
Citroen (Sommige cavia's vinden het lekker! - dit kan kloofjes in de lippen veroorzaken als de cavia daar gevoelig/allergisch voor is)
Druiven
Granaatappel (wel opletten dat de pitten niet om de tanden blijven zitten als ze er in bijten. Als dit gebeurt, kan de cavia niet meer eten.)
Grapefruit (dit kan kloofjes in de lippen veroorzaken als de cavia daar gevoelig/allergisch voor is)
Kersen
Kiwi
Mango
Meloen (zowel suikermeloen als watermeloen. De schil eten ze vaak ook op. De pitjes eten ze gewoon op, maar je moet wel opletten dat die niet om hun tanden blijven zitten, want dan kunnen ze niet meer eten.)
Nectarines (dit kan kloofjes in de lippen veroorzaken als de cavia daar gevoelig/allergisch voor is)
Papaya
Peer
Perziken
Pruimen
Rozebottel (de beste is die van de wilde roos waarvan de bottels klein en langwerpig zijn. Deze hebben ook de meeste vitamine C. Let er wel op dat ze onbespoten zijn!)
Sinaasappel (dit kan kloofjes in de lippen veroorzaken als de cavia daar gevoelig/allergisch voor is)
Sharonfruit

Onthoud dat het darmkanaal van je cavia moet wennen aan een nieuw soort voedsel, ook al vind hij het lekker. Dus de eerste keer een klein beetje geven en daarna geleidelijk de hoeveelheid opvoeren.


top

Veel voorkomende groentes en fruit die cavia's niet mogen

Prei, knoflook, ui en dergelijke zijn te scherp; geef ze daarom niet.
Aubergine, courgette, rauwe aardappelschillen, gekoookte aardappels en sperziebonen worden door sommige caviabaasjes gegeven, maar de meningen lopen uiteen of het schadelijk is of niet. De cavia's die het gegeten hebben, zijn er niet ziek van geworden, maar dat wil niet zeggen dat het goed is. Het kan best zijn dat hun lichaam het kon verwerken ondanks dat het niet goed was. En je kan de kwestie ook als volgt benaderen: als er zoveel àndere groenten zijn om uit te kiezen die wel veilig zijn, waarom zou je dan enig risico lopen?
Daarom staan op de lijst hieronder ook de twijfelgevallen; omdat voorkomen beter dan genezen is!

Wat cavia's (ondermeer) niet mogen:
Aardappel
Aubergine
Bonen
Champignons (geen groente maar een paddestoel)
Courgette
Knoflook
Kokosnoot (is te vet)
Peultjes
Prei
Rabarber
Sugar snaps
Ui
Het groen van tomaten, dus de steeltjes en kroontjes




Sommigen zeggen dat je van bepaalde soorten groenten niet te veel mag geven. Nu ben ik van mening dat overdaad altijd schaadt. Dus je cavia een week lang alleen maar andijvie geven is so wie so een erg slecht idee. Afwisseling is heel erg belangrijk en als je groenten afwisselt (dat wil zeggen dat je drie- of viermaal daags iets anders geeft, kan geen enkele groente kwaad - tenzij het natuurlijk bedorven, beschimmeld of bevroren en weer ontdooide groente is).
Maar ik neem toch even de groenten door waarbij vraagtekens geplaatst kunnen worden.

Let op! Cavia's die nog nooit groenvoer hebben gehad (de arme stakkers!) en jonge cavia's moeten geleidelijk aan aan àlle groente en fruit gewend worden.

Groente met een vraagteken?

Kool (alle soorten)

Dit zou slecht zijn omdat het gasvorming en gasophopingen veroorzaakt en omdat de urine er sterk van zou gaan ruiken.

Dat de urine er sterk van ruikt, is alleen een probleem als je niet tegen geurtjes kan, maar dat het gasvorming geeft en gasophopingen kan veroorzaken, is waar, want als jij veel kool eet, krijg je precies hetzelfde. Maar dat wil niet zeggen dat jij geen kool eet (als je dat lust, tenminste!) of dat je cavia het niet zou mogen hebben. Kool kan, door het oxaalzuur dat in de kool zit, andere stoffen zoals kalk aan zich binden. Kalk heeft het lichaam nodig en als het dat stelselmatig onthouden wordt, kunnen er problemen optreden. Maar zowel het ontstaan van gasvorming als het oxaalzuur dat zich bindt aan kalk, is alléén een probleem als er alleen maar kool gevoerd wordt: als het menu van de cavia afwisselend is, is er geen enkel probleem.

Je moet alleen voorzichtig zijn met het geven van kool aan jonge cavia's en aan cavia's die het niet gewend zijn, maar ook hier geldt weer (zoals voor alles!): met mate en voldoende afwisseling. Mijn cavia's zijn dol op spitskool, bloemkool en boerenkool en ik geef het ze dan ook regelmatig: in het seizoen eens per dag. Dat houdt in dat ze de overige keren een andere groente krijgen en dat is belangrijk: afwisseling. Mijn cavia's zijn er nog nooit ziek van geworden. Als je voldoende variatie in het menu aanbrengt en ze niet overlaadt met alleen maar kool, kan kool geen kwaad.


Maïs

Maïs zou je niet te veel mogen geven, maar een reden heb ik nog niet gehoord. Fido, mijn kortharige bastaard, is dol op maïskolven (rauw uiteraard) en al mijn cavia's zijn dol op de maïsbladeren die om de kolf zitten. Ik geef het ze zo'n twee keer per week, maar als het er het seizoen voor is, krijgen ze het iedere dag - en daarnaast nog tweemaal daags een andere groente.


Sla

Sla zou niet goed zijn omdat er teveel schadelijke metalen in zouden zitten, mede omdat sla uit veel vocht bestaat.

Dat sla voor het grootste deel uit vocht bestaat (net zoals komkommer) is waar, maar als er teveel schadelijke metalen inzitten, zal dat te wijten zijn aan de lakse manier van omgaan met bestrijdingsmiddelen. Dat er veel schadelijke metalen in sla zitten juíst omdat er veel vocht in sla zit, is aperte onzin. Dat zou dan ook moeten gelden voor iedere andere voeding waar heel veel vocht inzit.

Vooral in de zomer is sla heerlijk. Niet alleen om zelf te eten als salade, maar ook voor je cavia. Ieder van mijn cavia's krijgt dan ongeveer een halve krop sla per dag - maar daarnaast krijgen ze ook nog andere groente. Weer geldt: afwisseling is de juiste manier, niet één soort groente overvoeren en voldoende variatie aanbrengen in het menu van je cavia.